Het einde van de overgangsperiode voor UK-registraties die als gevolg van Brexit van EU-registraties zijn afgesplitst komt in zicht. Deze gekloonde Britse merken kunnen kwetsbaar worden voor doorhalingsacties wegens niet-gebruik. Vanessa Harrow legt uit wat merkhouders moeten weten over de aankomende wijzigingen en welke stappen zij kunnen nemen om hun intellectuele eigendomsrechten geldig te houden en te kunnen handhaven.
Voor een EU-registratie geldt dat gebruik in een substantieel gedeelte van de EU nodig is voor rechtinstandhoudend gebruik. De eerste vijf jaar na Brexit profiteerde de afgesplitste Britse registratie nog van deze regel en gold gebruik in de EU ook als rechtinstandhoudend gebruik voor de Britse registratie. Vanaf 1 januari 2026 wordt alleen nog gebruik in het Verenigd Koninkrijk geaccepteerd om deze rechten geldig te houden; gebruik in de EU telt dan niet meer mee.
Brexit en gekloonde merkregistraties: hoe is het zover gekomen?
Toen het Verenigd Koninkrijk op 31 januari 2020 uit de EU stapte, nam het Britse merkenbureau UKIPO maatregelen om te voorkomen dat duizenden merkhouders met EU-merk- en modelregistraties plots hun bescherming in de UK zouden verliezen. Daarom werden deze EU-rechten automatisch gekloond naar gelijkwaardige nationale Britse registraties.
Deze vergelijkbare (“gekloonde”) rechten erfden de oorspronkelijke indieningsdatum en dossierhistorie van het EU-merk en worden grotendeels behandeld als iedere andere Britse merkregistratie, met één belangrijke uitzondering: het gebruiksvereiste.
Voor Brexit hoefde een merkhouder geen gebruik specifiek in de UK aan te tonen; gebruik binnen de EU was voldoende. Na Brexit werd vereist dat ook voor gekloonde merken normaal gebruik in de UK kan worden aangetoond.
Om de overgang te versoepelen werd een vijfjarige overgangsperiode ingesteld waarin gebruik binnen de EU nog wél kon worden ingeroepen — zowel ter verdediging tegen een niet-gebruiksactie als om gebruiksvereisten in oppositie- of nietigverklaringsprocedures te onderbouwen.
Deze overgangsperiode eindigt op 31 december 2025.
Wat verandert er per 1 januari 2026?
Vanaf 1 januari 2026 gelden voor Brexit-gekloonde merkregistraties dezelfde regels als voor alle nationale Britse merken:
- Alleen gebruik binnen het Verenigd Koninkrijk telt nog als bewijs van normaal gebruik.
- Is het merk niet gebruikt in de UK dan loopt u het risico op vervallenverklaring wegens niet-gebruik, tenzij er geldige redenen zijn buiten de macht van de merkhouder.
- Commerciële keuzes of strategieën worden niet geaccepteerd als geldige reden voor niet-gebruik.
Met het grote aantal gekloonde registraties dat nog in het Britse register staat, is het einde van de overgangsperiode een belangrijk moment voor elke merkhouder.
Wordt een gekloond merk niet in de UK gebruikt en zijn er geen gegronde redenen voor niet-gebruik, dan kan het merk niet langer worden ingeroepen in procedures en kan het eenvoudig worden aangevallen via een non-use cancellation.
Praktische aandachtspunten voor de merkhouder
Voer een IP-audit uit.
Breng uw merkportefeuille in kaart en beoordeel welke Britse rechten kwetsbaar zijn voor niet-gebruik. Pas uw handhavingsstrategie hierop aan.
Beoordeel uw commerciële positie.
Is de UK een relevante markt? Begin dan tijdig met daadwerkelijk en aantoonbaar gebruik van het merk in de UK. Let op: het gebruik moet authentiek en commercieel betekenisvol zijn; symbolisch gebruik volstaat niet.
Verzamel en archiveer bewijs van gebruik.
Bewijs van gebruik verzamelen: Wanneer er al sprake is van gebruik, of wanneer dit binnenkort start, is dit het juiste moment om dat gebruik goed te documenteren en een bewijsbank op te zetten. Zo bent u als merkhouder beter voorbereid om normaal gebruik aan te tonen wanneer dat nodig is. Een AI-gebaseerde tool, zoals Questels software voor het beheren van bewijs van gebruik, kan hierbij waardevolle ondersteuning bieden.
Pak kwetsbaarheden aan.
Wanneer er geen gebruik is en gebruik op korte termijn niet haalbaar is, kan her-indienen van het merk een optie zijn. Maar let goed op: voorkom evergreening en mogelijke beschuldigingen van “bad faith”.
Benut kansen op de markt.
Het einde van de overgangsperiode creëert ook mogelijkheden. Merkhouders kunnen ongebruikte, gekloonde Brexit-merken waarvan de eigenaar geen echte interesse heeft in de UK-markt, laten verwijderen via niet-gebruikvorderingen. Een stijging van dergelijke procedures ligt voor de hand.
Hoe kan Novagraaf helpen?
Novagraaf ondersteunt merkhouders bij:
- Portefeuille-audits en gebruiksanalyses
- Risicobeoordelingen en strategisch advies
- Het activeren van slapende merken en het voorbereiden van nieuwe aanvragen
- Het versterken van handhavingsstrategieën
- Het verzamelen, analyseren en beheren van bewijs van merkgebruik via AI-gestuurde documentbeheeroplossingen (zoals facturen, advertenties, media-artikelen, social media, catalogi en brochures)
Wilt u zeker weten dat uw Britse merkrechten veilig, geldig en effectief handhaafbaar blijven na 1 januari 2026? Neem dan contact op met uw Novagraaf expert of met ons team.
Vanessa Harrow is Chartered Trademark Attorney en Managing Director Trademarks, Novagraaf UK.
Dichtbij
